Home Kinh Doanh Quản lý công việc hay quản lý con người?

Quản lý công việc hay quản lý con người?

by Admin

Hits: 3

Phong cách quản lý là một phần đặc trưng của văn hóa doanh nghiệp, và phong cách quản lý này sẽ xuất phát từ quan điểm cá nhân của ban lãnh đạo mỗi doanh nghiệp. Như câu “mỗi cây mỗi hoa, mỗi nhà mỗi cảnh”, mỗi doanh nghiệp sẽ có một phong cách quản lý riêng biệt, không có nơi nào giống nơi nào vì tâm tính lãnh đạo mỗi nơi vốn dĩ cũng khác nhau.

Nhưng tựu trung lại, dù quản lý dưới hình thức nào thì có hai phong cách quản lý chủ đạo thường được doanh nghiệp áp dụng: quản lý công việc hoặc quản lý con người.

Phong cách quản lý con người

Nếu ở công ty bạn đang làm việc hiện tại, mỗi sáng bạn phải tất tả chạy đến công sở đúng giờ để quẹt vân tay chấm công, chiều tan làm về cũng phải nhớ quẹt vân tay khi đi về (quên là “ăn hành”) thì đích thị đây là phong cách quản lý con người điển hình. Mục đích của việc chấm công căn bản là để đảm bảo nhân viên làm việc đủ 8 giờ mỗi ngày, không được đến trễ, cũng không được về sớm. Mọi sự sớm hay trễ đều đã có số liệu nằm trên hệ thống và sẽ tự động tổng kết về cho bộ phận HR/Admin hàng tuần để lập bảng chấm công.

Quản lý con người là phong cách quản lý tập trung vào việc kiểm soát thời gian và hoạt động của con người trong môi trường công sở. Các nhà lãnh đạo sử dụng lối quản lý này hay có quan điểm, tôi trả lương cho anh mỗi tháng đồng nghĩa tôi có quyền kiểm soát thời gian của anh mỗi ngày ở công ty, và liệu hồn đừng có gian lận với tôi đấy nhé! Về bản chất, quản lý con người như một cuộc đổi chác, mà ở đó bạn – nhân viên đổi thời gian + sự tự do của mình để lấy lương tháng của công ty.

Lúc còn mài đũng quần trên ghế nhà trường, chúng ta cứ ngỡ rằng sau này lớn lên đi làm thì mình sẽ được tự do như chim trời tung cánh, thoát được khỏi sự kèm cặp của hệ thống quản lý ở nhà trường với hàng tá nội quy trường học, các thầy cô giám thị tinh vi như cú vọ và mấy chế sao đỏ chuyên săm soi lỗi sai để bắt phạt. Đi học muộn, phạt. Không mặc đồng phục, phạt. Trốn học, phạt. Nếu lỗi vi phạm nặng quá thì bị nêu tên trước cờ vào mỗi đầu tuần hay bị mời phụ huynh lên làm việc. Lớn lên rồi mới thấy, vào đời hóa ra đâu đâu cũng có “thiên la địa võng” để… bắt chim, và phong cách quản lý con người ở doanh nghiệp cũng không khác gì cách các giám thị và sao đỏ kèm cặp tụi học sinh năm nào.

Sao đỏ – Clip Hậu Hoàng

Như công ty của bạn mình là một doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực xây dựng (vốn hóa mấy ngàn tỷ đồng), nghe bạn kể chuyện nội quy ở công ty mà mình thấy hú hồn vì không khác gì học sinh đi học:

  • Đi trễ phải có giấy xin phép, không xin phép trước hoặc đột xuất trễ quá 1 tiếng thì bị trừ nửa ngày lương.
  • Không mặc đồng phục, không đóng thùng (sơ vin), không đeo thẻ tên công ty,… thì nhắc nhở lần 1, lần 2 phạt xếp hạng loại C.
  • Cuối tháng đánh giá xếp loại xong mới phát lương. Loại C thì bị phạt -10% lương.

Là một người ủng hộ phong cách quản lý công việc (phần sau mình sẽ nói chi tiết), mình rất anti các công ty áp dụng phong cách quản lý con người như trên. Bởi lẽ, có rất nhiều điểm nếu thử bóc tách ra để phân tích thì hết sức vô lý. Ví dụ:

  • 1 buổi làm việc = 4 giờ. Đến trễ 1 tiếng thì bị trừ phần lương của 1 giờ này trên số lương của 1 ngày, chứ sao lại trừ luôn nửa ngày lương trong khi 3 giờ còn lại mình vẫn làm việc đủ đầy? Nếu vậy thì thôi ở nhà nửa buổi rồi chiều lên công ty luôn cho rồi!
  • Mặc đồng phục hay đóng thùng cũng vì muốn đem lại hình ảnh đẹp đẽ và chuyên nghiệp hơn cho công ty. Nhưng như vậy chỉ cần các bộ phận nào là “bản mặt” của công ty như Sales hay Lễ tân mới cần chỉn chu, nghiêm túc, còn khối văn phòng bên trong suốt ngày chỉ làm việc với nhau và với cái máy tính thì mặc đồng phục làm gì?

Một số công ty khác theo phong cách quản lý con người thì không đến mức hà khắc như công ty trên, nhưng cũng có những hình thức phạt khác như phạt tiền 50K, 100K khi đi trễ. Ngoài chính sách phạt của công ty, mỗi team đặt dưới sự quản lý của các vị sếp theo phong cách quản lý con người cũng sẽ đẻ ra n chính sách nội bộ của team để phạt, khiến nhân viên luôn bị căng thẳng và áp lực tâm lý mỗi khi bị phạt.

Nhìn ở góc độ lãnh đạo, các vị sếp sẽ bảo, “Nếu không muốn bị phạt thì đừng làm sai!”. Nhưng khi thử đặt bản thân mình vào góc độ nhân viên, câu hỏi đặt ra là liệu chính các vị lãnh đạo đặt ra những quy tắc đó có bao giờ làm đúng và làm gương được cho nhân viên chưa? Các vị có đảm bảo được việc ngày nào mình cũng đi làm đúng giờ và ra về đúng giờ mà không bị trễ lần nào trong suốt một năm đi làm hay chưa? Hay quy tắc đó không áp dụng cho tôi, vì tôi là… lãnh đạo?

Phong cách quản lý vi mô

Trong phong cách quản lý con người, cấp độ cao nhất và cũng là “kinh dị nhất” của việc quản lý con người là quản lý vi mô (micromanagement). Quản lý vi mô là quản lý chi tiết tới từng giây từng phút thời gian làm việc, cùng mọi hoạt động dù là nhỏ nhất của nhân viên cũng đều phải nằm trong sự kiểm soát của lãnh đạo. Thay vì để cho nhân viên có được sự tự do và không gian riêng tư nơi công sở, các nhà quản lý vi mô luôn tìm mọi cách, tận dụng mọi công cụ khác nhau để kiểm soát hành vi lẫn tư tưởng của nhân viên, không khác gì một nghi phạm của một vụ trọng án nào đó đang bị tổ điều tra đi theo giám sát chặt chẽ mọi hành động của y.

Như thời điểm bùng dịch Covid-19, nhiều công ty phải cho nhân viên làm việc remote (ở nhà) để đảm bảo tuân thủ giãn cách xã hội. Sếp của công ty bạn mình mới nghiên cứu ra một phần mềm giúp quản lý nhân viên khi làm việc ở nhà. Và sau đây là một số đặc tính của phần mềm này kể ra cho quý vị nghe chơi:

  • Giám sát màn hình làm việc của nhân viên, biết được nhân viên mở website hay app nào và mở trong bao lâu.
  • Giám sát email của nhân viên, biết được nhân viên gửi email cho ai, soạn thảo nội dung gì.
  • Giám sát nhân viên typing (gõ bàn phím) gì trên máy, có thể search lại theo từ khóa (nên đừng hòng nói xấu sếp dưới bất kỳ hình thức nào!)
  • Giám sát nhân viên tìm kiếm gì, copy và paste nội dung gì, upload và download file gì,…

Thật sự khi nghe xong những tính năng kể trên, mình có một sự rùng mình không hề nhẹ vì cảm thấy sự riêng tư cá nhân nơi công sở bị xâm phạm quá nhiều. Ngay cả khi mối quan hệ giữa nhân viên và công ty là mối quan hệ sòng phẳng theo kiểu đổi thời gian lấy lương tháng, thì việc can thiệp một cách hết sức vi mô và tinh vi như thế này cũng là điều rất khó chấp nhận được vì nó biến nơi làm việc trở thành một cỗ máy đúng nghĩa và nhân viên y như những con robot làm việc được lập trình tập trung 100% vào công việc.

Lấy một ví dụ đơn giản, mẹ giao bạn một nhiệm vụ là vào bếp chiên cho mẹ dĩa đậu hũ. Kết quả đầu ra (output) ở đây là một dĩa đậu hũ đã được chiên vàng ươm giòn rụm cho bữa ăn tối của gia đình. Nếu mẹ bạn là một người theo phong cách quản lý công việc, mẹ chỉ quan tâm đến kết quả là bạn có chiên được một dĩa đậu hũ vừa ý mẹ hay không, chứ mẹ không quan tâm đến chuyện trong lúc chiên đậu hũ thì bạn có coi TV, coi Youtube hay chơi game không. Mẹ ra ngoài đầu ngõ đi gội đầu ở tiệm quen, trong lúc nằm lim dim nhắm mắt tận hưởng, mẹ cũng thừa biết rằng bạn chiên đậu hũ thì sẽ bật bếp, lấy chảo, cho dầu ăn, bỏ đậu hũ vào chiên và canh lật đậu hũ lúc nào cho khỏi bị cháy.

Nhưng người mẹ theo phong cách quản lý con người và còn là quản lý vi mô thì ngược lại. Mẹ giao nhiệm vụ cho bạn, và mẹ không cần đứng kế bên giám sát, nhưng mẹ bỏ tiền lắp camera trong bếp và khắp nhà để trong lúc nằm gội đầu ở đầu ngõ, mẹ bật ứng dụng camera trên điện thoại để xem bạn chiên đậu hũ như thế nào, chiên có đúng quy trình không, có làm việc gì riêng tư trong lúc chiên đậu hũ không. Ủa mẹ, chi cực vậy???

Giống như phụ nữ cũng có những ngày nhạy cảm khi tới tháng, hay cảm xúc con người cũng có lúc nắng lúc mưa, chúng ta không phải là những con robot mỗi ngày đi tới công sở được chủ bấm nút ON thì chạy công việc liên tục 8 tiếng mỗi ngày rồi chiều về thì được bấm nút OFF. Thật sự, nếu công việc diễn tiến theo chiều hướng như vậy, chỉ trong một thời gian ngắn nhân viên sẽ bị kiệt sức và từ từ bị rút cạn năng lượng, niềm đam mê lẫn sự sáng tạo trong công việc. Một tỷ lệ hài hòa giúp quân bình công việc và cảm xúc cá nhân là 80/20 – 80% thời gian dành cho công việc và 20% thời gian dành cho những việc riêng tư để hồi lại năng lượng hay cảm xúc cho những nhiệm vụ tiếp theo.

Phong cách quản lý công việc

Đối lập hoàn toàn với phong cách quản lý con người là phong cách quản lý công việc, mà ở đây “công việc” là đối tượng quản lý trọng tâm chứ không phải “con người”. Phong cách này tập trung vào việc nhân viên có đảm bảo tiến độ làm việc như kế hoạch đã đặt ra, và kết quả đầu ra của công việc có đáp ứng yêu cầu như sếp kỳ vọng không.

Các nhà lãnh đạo theo phong cách quản lý công việc sẽ không mấy quan tâm lắm đến chuyện nhân viên đi muộn về sớm, dĩ nhiên vẫn phải trong một khoảng du di chừng mực nào đó như nửa tiếng hay một tiếng chẳng hạn mà không cần phải xin phép sếp hay báo với bộ phận HR/Admin để chấm công. Họ cũng không quan tâm chuyện trong giờ làm việc nhân viên có lướt Facebook, đăng status, chơi game, coi Youtube hay thậm chí có luyện phim bộ không, miễn sao là nhân viên làm ra được kết quả công việc họ mong muốn.

Thông thường, các doanh nghiệp và lãnh đạo doanh nghiệp thường e ngại việc áp dụng phong cách quản lý công việc vì 2 lý do chính:

  • Các vị lãnh đạo thuộc lớp thế hệ 7x, 8x có tư duy khá bảo thủ và không thích sự đổi mới. Thế hệ của họ, khi từng là nhân viên, cũng từng đặt dưới sự quản lý của các vị lãnh đạo đi trước theo phong cách quản lý con người và họ đã quen với phong cách này, cho nên họ vẫn tiếp tục áp dụng khi bản thân lên làm sếp. 
  • Tâm lý thích kiểm soát của các nhà lãnh đạo như nằm trong ADN. Họ không-chấp-nhận được việc mình trả lương tháng mua thời gian của nhân viên, và nhân viên lại dùng thời gian đó làm việc cá nhân mà không phục vụ cho công việc của họ.

Trong thực tế, phong cách quản lý công việc thường được các doanh nhân trẻ và các công ty start-up áp dụng nhiều hơn, bởi họ cũng đã từng trải qua những môi trường áp dụng phong cách quản lý con người và họ không muốn doanh nghiệp riêng của mình đi vào lối mòn cứng nhắc đó. Khi áp dụng phong cách quản lý này, các nhà lãnh đạo cũng tạo cho nhân viên một môi trường làm việc có nhiều sự tự do hơn, thoải mái hơn y như ở nhà (vì đa phần ở nhà chẳng có bố mẹ nào kiểm soát đời tư của con cái khắt khe một cách quá đáng).

Khi đó, hệ quả các lãnh đạo cấp tiến này có được là một đội ngũ nhân viên năng động, sáng tạo hơn và tâm thái của mỗi nhân viên cũng vui vẻ hơn khi đi làm mỗi ngày. Và sở làm đến một lúc nào đó với họ sẽ trở thành một niềm vui – đến công ty cũng y như về đến nhà, chứ không phải mỗi ngày đi làm là một ngày u ám.

o0o

Một người bạn của mình là freelancer sống ở Hội An và bạn nhận job freelance về PR & copywriting cho một số nhãn hàng lớn. Nói chuyện về phong cách quản lý, bạn cũng kể với mình chuyện một số đơn vị thuê freelancer nhưng lại đưa ra yêu cầu freelancer phải lên văn phòng công ty làm việc X giờ mỗi ngày khi nhận dự án đó. Đây cũng là một ví dụ điển hình về phong cách quản lý con người, vì tuy brand đã outsource (thuê ngoài) nhưng vẫn muốn kiểm soát freelancer như nhân viên của họ. Câu hỏi mình đặt ra là: Ủa, vậy anh thuê freelancer để làm cho ĐƯỢC VIỆC của anh hay thuê freelancer để CÓ NGƯỜI ngồi trên công ty cho anh an tâm?

Đây cũng là câu hỏi mà mình nghĩ nhiều vị lãnh đạo nên suy ngẫm và cân nhắc khi lựa chọn phong cách lãnh đạo nào cho doanh nghiệp của mình. Nếu các nhà lãnh đạo bớt cứng nhắc một chút, tuy không thể chuyển đổi hoàn toàn sang phong cách quản lý công việc (thay vì con người) nhưng vẫn có thể lựa chọn con đường trung dung giữa hai phong cách, thì đời sống nhân viên công sở sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Nhân viên cũng biết ơn quý vị hơn vì biết đặt bản thân vào hoàn cảnh của họ, và nên nhớ rằng trước khi là một lãnh đạo, quý vị cũng từng là một nhân viên.

Chơn Linh (theo Chơn Linh blog)

Bài viết cùng chuyên mục

50 comments

Josette August 31, 2021 - 2:45 am

Every weekend i used to pay a quick visit this website,
for the reason that i wish for enjoyment, for the reason that this this web
page conations actually pleasant funny information too.

Reply
Rodney July 27, 2021 - 1:05 pm

This is really interesting, You’re a very skilled blogger.
I’ve joined your feed and look forward to seeking more of your excellent post.
Also, I’ve shared your site in my social networks!

Reply
best kratom July 22, 2021 - 3:34 pm

Hi, i believe that i saw you visited my website thus i came to return the prefer?.I am trying to find things to improve my web
site!I suppose its ok to use a few of your concepts!!

My web site best kratom

Reply
page July 22, 2021 - 5:32 am

If some one wants to be updated with newest technologies after that he must be visit
this web site and be up to date daily.

Reply
cbd for sale July 21, 2021 - 9:32 pm

I do not know whether it’s just me or if perhaps everyone else
experiencing issues with your site. It looks like some
of the written text within your content are running off
the screen. Can somebody else please comment and let me know
if this is happening to them too? This might be a
issue with my browser because I’ve had this happen before.
Many thanks

my site :: cbd for sale

Reply
where can i buy cbd oil near me July 21, 2021 - 2:30 pm

This website really has all of the information and facts I wanted about this subject and didn’t know
who to ask.

Check out my site: where can i buy cbd oil near me

Reply
page July 20, 2021 - 4:18 pm

Ahaa, its fastidious discussion regarding this post at this place at this website, I have read all that, so at this time me also
commenting here.

Reply
best cbd gummies for pain July 20, 2021 - 3:30 am

Do you mind if I quote a few of your articles as long as I provide credit and sources back to your
blog? My blog site is in the very same area of interest as yours
and my visitors would genuinely benefit from a lot of the information you provide here.
Please let me know if this okay with you. Cheers!

My site :: best cbd gummies for pain

Reply
petsmart cbd treats July 20, 2021 - 12:29 am

hi!,I really like your writing so so much! percentage we be
in contact more approximately your post on AOL?
I require a specialist on this space to resolve my problem.
Maybe that’s you! Having a look forward to look you.

Also visit my homepage; petsmart cbd treats

Reply
US Magazine July 10, 2021 - 11:57 am

Hello! This is kind of off topic but I need some guidance
from an established blog. Is it very difficult to set up your own blog?
I’m not very techincal but I can figure things out pretty
quick. I’m thinking about making my own but I’m not sure where to begin. Do you have any tips or suggestions?
Thanks

my blog post: US Magazine

Reply
buy weed July 10, 2021 - 10:42 am

I could not refrain from commenting. Exceptionally well written!

Check out my blog – buy weed

Reply
www.heraldnet.com July 10, 2021 - 8:05 am

Greetings! This is my first comment here so I
just wanted to give a quick shout out and say I really enjoy reading through
your articles. Can you recommend any other blogs/websites/forums that go
over the same topics? Thanks a lot!

Also visit my web page; weed near me – http://www.heraldnet.com,

Reply
buy tiktok followers July 10, 2021 - 12:49 am

Heya i’m for the first time here. I came across this board and I in finding It truly useful & it helped me out much.
I am hoping to provide something again and aid others like you helped me.

Also visit my web blog: buy tiktok followers

Reply
www.juneauempire.com July 9, 2021 - 2:58 am

Good write-up. I absolutely appreciate this website.
Thanks!

Visit my web page – buy weed online, http://www.juneauempire.com,

Reply
US Magazine July 9, 2021 - 2:50 am

Fascinating blog! Is your theme custom made
or did you download it from somewhere? A theme like yours with a few simple adjustements would really
make my blog jump out. Please let me know where you got your theme.
Thank you

my webpage – US Magazine

Reply
buy weed July 8, 2021 - 5:10 am

It’s difficult to find well-informed people on this topic,
but you seem like you know what you’re talking about!
Thanks

Feel free to visit my website: buy weed

Reply
Bridgette July 7, 2021 - 5:51 pm

These are truly wonderful ideas in concerning blogging.
You have touched some fastidious things here.
Any way keep up wrinting.

My webpage: US Magazine – Bridgette

Reply
how to buy weed online July 7, 2021 - 1:20 pm

If some one wants to be updated with most recent technologies after that he must be go to see this web
site and be up to date everyday.

Also visit my web blog how to buy weed online

Reply
https://www.seattleweekly.com/ July 7, 2021 - 5:14 am

Hello There. I found your blog using msn. This is a really
well written article. I will make sure to bookmark it and come back to read more of your useful info.
Thanks for the post. I’ll certainly comeback.

Feel free to surf to my web site – where to buy weed near me (https://www.seattleweekly.com/)

Reply
peninsuladailynews.com July 6, 2021 - 12:38 am

Thank you for sharing your thoughts. I really appreciate your efforts and I will be
waiting for your next post thanks once again.

My blog where to find weed (peninsuladailynews.com)

Reply
THC Gummies July 2, 2021 - 8:34 am

Greetings! This is my first visit to your blog!
We are a team of volunteers and starting a new project in a community in the
same niche. Your blog provided us beneficial information to
work on. You have done a outstanding job!

Feel free to surf to my page … THC Gummies

Reply
THC Gummies July 1, 2021 - 4:50 pm

I am curious to find out what blog platform you are utilizing?
I’m experiencing some minor security problems with my latest site and I
would like to find something more safe. Do you have any
solutions?

Here is my web site: THC Gummies

Reply
Observer July 1, 2021 - 10:07 am

What’s up, its fastidious paragraph regarding media print, we all understand media is a fantastic
source of facts.

Review my blog post Observer

Reply
delta 8 THC gummies July 1, 2021 - 4:31 am

Heya! I understand this is somewhat off-topic however I
had to ask. Does running a well-established blog such as yours
take a large amount of work? I am brand new to blogging however I do write
in my journal daily. I’d like to start a blog so I can share my own experience and feelings online.

Please let me know if you have any kind of ideas or
tips for new aspiring blog owners. Thankyou!

my web page :: delta 8 THC gummies

Reply
delta 8 THC gummies June 30, 2021 - 9:41 pm

Fantastic goods from you, man. I’ve understand your stuff previous to and you are just extremely fantastic.

I really like what you’ve acquired here, really like what you’re stating and the way in which you
say it. You make it entertaining and you still take care of to keep it sensible.
I cant wait to read much more from you. This is actually a wonderful web site.

My website – delta 8 THC gummies

Reply
delta 8 CBD June 30, 2021 - 8:03 pm

Remarkable! Its really awesome piece of writing, I have got much clear idea regarding from this post.

Have a look at my blog; delta 8 CBD

Reply
THC edibles June 30, 2021 - 6:21 am

Hurrah, that’s what I was seeking for, what a stuff!
present here at this webpage, thanks admin of this web site.

Look into my blog – THC edibles

Reply
https://www.peninsuladailynews.com/marketplace/top-3-best-delta-8-thc-gummies-weed-edibles-for-sale June 29, 2021 - 4:48 pm

Please let me know if you’re looking for a writer for
your weblog. You have some really good articles and
I feel I would be a good asset. If you ever want to
take some of the load off, I’d absolutely love to write some content for your
blog in exchange for a link back to mine.
Please send me an e-mail if interested. Cheers!

My page; best THC gummies (https://www.peninsuladailynews.com/marketplace/top-3-best-delta-8-thc-gummies-weed-edibles-for-sale)

Reply
page June 29, 2021 - 1:13 pm

When I originally commented I appear to have clicked on the -Notify
me when new comments are added- checkbox and now whenever a comment is added I get four emails with the exact
same comment. Perhaps there is a way you can remove me from that service?
Thanks a lot!

Reply
Tabitha June 29, 2021 - 9:30 am

Hi it’s me, I am also visiting this web site regularly, this
web site is in fact nice and the people are in fact sharing nice
thoughts.

Reply
bluray December 23, 2020 - 11:51 am

I do consider all the ideas you have presented in your post. Davina Joshua Meggs

Reply
bedava December 22, 2020 - 7:44 pm

You made some clear points there. I looked on the internet for the subject matter and found most people will consent with your blog. Lisette Bald Lindahl

Reply
web-dl December 22, 2020 - 5:05 am

Way cool! Some extremely valid points! I appreciate you penning this post and the rest of the website is really good. Tana Scottie Stodder

Reply
ucretsiz December 21, 2020 - 1:15 pm

My family every time say that I am killingmy time here at web, except I know I am getting know-how daily byreading thes fastidious content. Wendie Bail Yim

Reply
indir December 21, 2020 - 6:24 am

M. A. 2 exam kb se honge. 30/03/2020 se start the kya unhe bhi postpone ker diya gya h ya isi date per exam honge. Leland Pincas Karleen

Reply
indir December 21, 2020 - 3:13 am

I love your photos, they really capture the essence of all the fantastic waterfall hikes Vermont has to offer. Biddie Nobe Henrietta

Reply
torrent December 21, 2020 - 12:50 am

This piece of writing will help the internet visitors for creating new weblog or even a blog from start to end. Helaina Elihu Davies

Reply
bedava December 20, 2020 - 11:50 pm

The data mentioned within the report are a few of the best obtainable. Lia Marsh Bandler

Reply
indir December 20, 2020 - 9:27 pm

I just updated my site with a new list. I hope you all are having a great week. Quinta Ted Dragoon

Reply
erotik December 19, 2020 - 11:12 pm

Very handful of web-sites that happen to be comprehensive beneath, from our point of view are undoubtedly well worth checking out. Hally Isaiah Trace

Reply
sikis December 19, 2020 - 9:19 pm

This copies the files from the PC memory to the USB Flash Drive. Marjie Jay Radferd

Reply
sikis December 19, 2020 - 6:03 pm

I truly appreciate this post. Really looking forward to read more. Cool. Karyl Saunder Havstad

Reply
erotik December 19, 2020 - 1:03 pm

Howdy just wanted to give you a quick heads up. The words in your article seem to be running off the screen in Opera. Emmy Ax Abbotsun

Reply
sikis December 19, 2020 - 1:38 am

I am sure this piece of writing has touched all the internet users, its really really pleasant paragraph on building up new blog. Mirilla Hodge Fergus

Reply
sikis December 18, 2020 - 11:22 pm

If some one wants expert view regarding blogging and site-building then i propose him/her to pay a quick visit this web site, Keep up the good job. Frannie Ruddy Aurora

Reply
sikis December 18, 2020 - 4:14 pm

I am really inspired together with your writing abilities as smartly as with the layout on your weblog. Jaclin Michel Haveman

Reply
erotik December 18, 2020 - 5:54 am

Hi there Dear, are you in fact visiting this site on a regular basis, if so afterward you will definitely get good knowledge. Liv Wright Tirza

Reply
porno December 17, 2020 - 4:35 pm

Simply wanna remark that you have a very nice website , I the style and design it actually stands out. Jillana Manolo Tressa

Reply
sikis izle December 15, 2020 - 4:53 am

I just added your web site to my blogroll, I hope you would look at doing the same. Fallon Welby Ashton

Reply
joker December 11, 2020 - 12:27 am

Howdy very cool web site!! Man .. Beautiful .. Wonderful .. Clea Kain Ladonna

Reply

Leave a Comment